Pasteryzacja - na czym polega? Jak zapasteryzować słoiki?

Pasteryzacja to jedna z tych czynności, którą powinien znać każdy kucharz. Dzięki niej możemy cieszyć się przetworami na zimę, a także ograniczyć marnowanie jedzenia. Pasteryzowanie nie jest trudne i można bardzo szybko się go nauczyć. Jak to zrobić? Podpowiadamy!

Pasteryzacja, czyli wekowanie, polega na podgrzewaniu słoików bądź weków wraz z zawartością w temperaturze nie przekraczającej 100 stopni Celsjusza. W trakcie tego procesu giną drobnoustroje, a pokrywa bądź guma w wekach zasysa się i uniemożliwia łatwy dostęp do zawartości. Dobrze zapasteryzowane przetwory można przechowywać w chłodnych miejscach nawet przez kilka lat!

Pasteryzacja słoików może być przeprowadzona „na mokro”, czyli w garnku z wodą, lub „na sucho” - w piekarniku. Weków natomiast raczej nie zaleca się wstawiać do piekarnika – specjalna guma mogłaby się zniszczyć w stosowanej wówczas temperaturze.

Jak pasteryzować słoiki?

Uwaga: do pasteryzowania używamy zawsze dokładnie umytych, wyparzonych i osuszonych naczyń! To bardzo ważne, ponieważ zaniedbanie higieny może sprawić, że nasze przetwory zepsują się zamiast zostać utrwalone!

Zobacz nasz przepis na keczup z cukinii w wersji wideo:

Pasteryzowanie słoików i weków w garnku z wodą

Do przygotowanych według instrukcji powyżej słoików lub weków nakładamy potrawy lub przetwory. Powinno się zostawić około 2-3 cm wolnej przestrzeni pod nakrętką. Zakręć słoiki lub zamknij weki. Do dużego garnka wlej wodę, a na dno włóż bawełnianą ściereczkę lub kilka warstw ręcznika papierowego. Można pasteryzować kilka mniejszych słoików naraz, ale nie powinny one dotykać ani siebie, ani ścianek garnka. Temperatura wody powinna być zbliżona do temperatury zawartości słoików. Nie powinna także zakrywać słoików w całości – pokrywka powinna wystawać około 2 cm ponad poziom wody. Garnek przykrywamy pokrywką i zagotowujemy wodę. Gdy zacznie wrzeć, zmniejszamy ogień i od tego momentu gotujemy przez około 15-40 minut - w zależności od tego, jakie produkty pasteryzujemy. Wekowanie można uznać za zakończone sukcesem, jeśli denka słoików są wypukłe. Gorące słoiki ostawiamy do naturalnego wystudzenia i przechowujemy w chłodnym pomieszczeniu.

Pasteryzacja w piekarniku – jak to zrobić?

Słoiki przygotowujemy w podobny sposób, jak do gotowania ich i nakładamy potrawy bądź przetwory. Wstawiamy je do zimnego piekarnika, a stawiamy na blaszce wyłożonej papierem do pieczenia. Podobnie jak przy pierwszej metodzie słoiki nie mogą dotykać ani siebie, ani ścianek piekarnika. Rozgrzewamy piekarnik do około 160 stopni Celsjusza. Gdy będzie nagrzany, zmniejszamy temperaturę do 120-130 stopni Celsjusza i pasteryzujemy słoiki przez około pół godziny.

Jak długo pasteryzować różne produkty?

Podajemy przykładowe produkty, które najczęściej się pasteryzuje i czas, przez który należy je wekować:

  • dżemy, konfitury i soki z dużą ilością cukru – wystarczy nałożyć gorące przetwory do słoików, odwrócić je i poczekać, aż wystygną. Powinny same się zassać, nie trzeba ich gotować;
  • przecier pomidorowy – około 15 minut w wodzie, 30 minut w piekarniku;
  • ogórki konserwowe – około 10 minut w wodzie, do 15 w piekarniku;
  • zupy i kremy warzywne – około 30 minut w wodzie, jedna godzina w piekarniku.

W wypadku konserw mięsnych, gulaszów i sosów zaleca się pasteryzowanie kilkukrotne w około dobowych odstępach.

Więcej o: