Kiedyś jadali je tylko ubodzy. Dziś to kulinarna perełka Podlasia

Podlasie słynie z potraw przygotowywanych na bazie ziemniaków. Babka ziemniaczana, kartacze czy kiszka są jednymi z popularniejszych. Mało kto jednak słyszał o zagubach podlaskich, a szkoda, bo są równie smaczne.
Zaguby (zdjęcie ilustracyjne)
Dejan Maricic/iStock

Kuchnia podlaska to mieszanka nie tylko polskich smaków, ale też litewskich, białoruskich i tatarskich. Można śmiało stwierdzić, że jest to "królestwo ziemniaka", który w tym regionie Polski jest przygotowywany na wiele sposobów - od placków po słynne kartacze. Warto jednak zapoznać się też z nieco mniej popularnymi potrawami, a jedną z nich są zaguby. 

Zobacz wideo Środek Europy znajduje się na Podlasiu. To tu urodził się ks. Jerzy Popiełuszko i zjemy najlepsze kartacze

Zaguby podlaskie trafiły na Listę Produktów Tradycyjnych. To rodzaj rolady z farszem ziemniaczanym

Według informacji zawartych na stronie Ministerstwa Rozwoju Wsi i Rolnictwa, zaguby w dniu 20 kwietnia 2021 roku zostały wpisane na Listę Produktów Tradycyjnych w kategorii: Gotowe dania i potrawy. Jest to danie charakterystyczne szczególnie dla regionu nadbużańskiego, a zwłaszcza okolic Drohiczyna. Nazwa "zaguby" pochodzi od archaicznego słowa "gub" lub "gubać się", czyli fałda lub zawijanie. Jak czytamy

Geneza tej potrawy sięga XIX wieku, kiedy podstawą wyżywienia uboższych warstw społecznych były produkty zbożowe, ziemniaczane czy mączno-ziemniaczane. Dostępność i niska cena tych składników miały duże znaczenie w kuchniach rodzin mniej zamożnych. (...) Liczne posty miały duży wpływ na kuchnię tutejszej ludności. Do bezmięsnych, a więc najczęściej ziemniaczano-mącznych potraw, w zależności od kalendarza kościelnego, dodawano olej (okresy postu) lub smalec, bądź skwarki (poza dniami postnymi).

Przepis na zaguby. Jak przygotować ziemniaczaną roladę podlaską? 

Zaguby są jak pierogi i rolada w jednym. Potrzebne składniki to:  

  • 1 kg mąki pszennej,
  • 1,5 kg ziemniaków, 
  • 500 g boczku wędzonego, 
  • 2 duże cebule,
  • 120 ml oleju rzepakowego, 
  • 400 ml bardzo ciepłej wody, 
  • przyprawy: sól, pieprz, majeranek, 
  • opcjonalnie: 2 łyżki mąki ziemniaczanej. 

Przygotowanie krok po kroku: 

  1. Pierwszym krokiem będzie ciasto na pierogi. Do miski wrzucamy mąkę pszenną, sól, olej i wyrabiamy całość, w międzyczasie dolewając stopniowo ciepłej wody. Gdy ciasto będzie odchodzić od ręki i zrobi się elastyczne, przykrywamy miskę ścierką i odstawiamy na 15 minut w ciepłe miejsce.
  2. Obrane i umyte ziemniaki ścieramy na tarce o drobnych oczkach. Pozbywamy się nadmiaru wody i tutaj opcjonalnie można dodać mąkę ziemniaczaną, jeśli nadal są za wodniste.
  3. Boczek pokrojony w kostkę smażymy na patelni. Na tym samym tłuszczu, po zdjęciu mięsa, smażymy drobno posiekaną cebulę. 
  4. Połowę usmażonej cebuli i pozostały tłuszcz dodajemy do boczku. Reszta zostaje na patelni. 
  5. Do pozostawionej na patelni cebuli dodajemy starte ziemniaki. Mieszamy je cały czas i smażymy, aż się delikatnie podpieką. Gdy połączą się w jedną masę, przekładamy farsz do miski i przyprawiamy według uznania. 
  6. Ciasto pierogowe dzielimy na części. Każdą z nich wałkujemy na prostokąt (około 2 cm grubości).
  7. Na ciasto wykładamy część farszu (w zależności na ile części podzieliliśmy ciasto), smarujemy go po całości, a rogi zwilżamy wodą. Tak przygotowane ciasto zwijamy jak roladę. 
  8. Kroimy ją na paski o szerokości 3 cm. Takie "kluski" wrzucamy do gotującej się wody partiami. Po wypłynięciu trzymamy je w garnku przez minutę. 
  9. Odławiamy łyżką cedzakową i polewamy okrasą z cebuli i boczku. 
Więcej o: